มาตรา ๘๐

การขอจดทะเบียนสิทธิและ แย่งการ นิติกรรมในที่ดินซึ่งได้มาตามประมวลกฎหมายแพ่งและ ครอบครอง พาณิชย์ มาตรา ๑๓๘๒หรือโดยประการอื่นนอกจาก (ครอบครอง ปรปักษ์) * กฎกระทรวงฉบับที่๗(พ.ศ.๒๔๙๗)และแก้ไขเพิ่มเติมตามกฎกระทรวง ฉบับที่ ๓๓(พ.ศ.๒๕๒๖), กฎกระทรวงฉบับที่ ๓๕(พ.ศ.๒๕๓๑),กฎกระทรวง ฉบับที่ ๔๒(พ.ศ. ๒๕๓๖)และฉบับที่ ๕๒(พ.ศ. ๒๕๔๙)ออกตามความใน พระราชบัญญัติให้ใช้ประมวลกฎหมายที่ดินพ.ศ.๒๔๙๗ ๖๓ นิติกรรมสำหรับที่ดินที่มีโฉนดที่ดินแล้วให้ปฏิบัติตาม หลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวง

ผู้มีสิทธิในที่ดินประสงค์จะ การขอแบ่งแยก แบ่งแยกที่ดินออกเป็นหลายแปลงหรือรวมที่ดินหลาย หรือรวมโฉนด แปลงเข้าเป็นแปลงเดียวกัน ให้ยื่นคำขอพร้อมด้วย หนังสือแสดงสิทธิในที่ดินนั้นต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ ตามมาตรา ๗๑ เพื่อประโยชน์แห่งมาตรานี้ ให้นำมาตรา ๖๙ - จดทะเบียนก่อน ทวิ มาใช้บังคับโดยอนุโลมด้วย และถ้าจะต้องจด ออกแปลงแบ่งแยก ทะเบียนสิทธิและนิติกรรม ก็ให้จดทะเบียนสิทธิและ -นำเรื่องคัดค้าน/ นิติกรรมเสียก่อน แล้วจึงออกหนังสือแสดงสิทธิใน ไกล่เกลี่ยสอบเขต ที่ดินฉบับใหม่ให้ มาใช้

การขอจดทะเบียนสิทธิเกี่ยวกับ โอนมรดก อสังหาริมทรัพย์ซึ่งได้มาโดยทางมรดกให้ผู้ได้รับ มรดกนำหลักฐานสำหรับที่ดินหรือหนังสือแสดงสิทธิ ในที่ดินหรือหลักฐานเกี่ยวกับอสังหาริมทรัพย์อื่น พร้อมด้วยหลักฐานในการได้รับมรดกมายื่นคำขอต่อ พนักงานเจ้าหน้าที่ตามมาตรา ๗๑ถ้าหนังสือแสดง สิทธิในที่ดินอยู่กับบุคคลอื่น ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มี อำนาจเรียกหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินดังกล่าวนั้นได้๖๑ เมื่อพนักงานเจ้าหน้าที่สอบสวนพยาน สอบสวน หลักฐานและเชื่อได้ว่าผู้ขอเป็นทายาทแล้วให้ประกาศ ประกาศ โดยทำเป็นหนังสือปิดไว้ในที่เปิดเผยมีกำหนดสามสิบวัน และจดทะเบียน ๖๐ มาตรา ๘๑แก้ไขโดยพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมาย ที่ดิน (ฉบับที่๙)พ.ศ.๒๕๔๓ ๖๑ ณสำนักงานที่ดิน สำนักงานเขตหรือที่ว่าการอำเภอ โอนมรดก หรือกิ่งอำเภอสำนักงานเทศบาลที่ทำการองค์การ บริหารส่วนตำบลที่ทำการแขวงหรือที่ทำการกำนันที่ ทำการผู้ใหญ่บ้านแห่งท้องที่ซึ่งอสังหาริมทรัพย์ตั้งอยู่ และบริเวณอสังหาริมทรัพย์นั้นแห่งละหนึ่งฉบับและ ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีหนังสือส่งประกาศดังกล่าวให้ บุคคลที่ผู้ขอแจ้งว่าเป็นทายาทและมิได้มาด้วยในวันยื่น คำขอทราบเท่าที่จะทำได้ หากไม่มีทายาทซึ่งมีสิทธิ ได้รับมรดกโต้แย้งภายในกำหนดเวลาที่ประกาศและมี หลักฐานเป็นที่เชื่อได้ว่าผู้ขอมีสิทธิได้รับมรดกแล้วให้ พนักงานเจ้าหน้าที่ดำเนินการจดทะเบียนให้ตามที่ผู้ขอ แสดงหลักฐานการมีสิทธิตามกฎหมายตามหลักเกณฑ์ และวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวง๖๒ * ในกรณีที่มีทายาทซึ่งมีสิทธิได้รับมรดกโต้แย้ง โต้แย้ง ให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีอำนาจสอบสวนคู่กรณีและเรียก เปรียบเทียบ บุคคลใด ๆ มาให้ถ้อยคำ หรือสั่งให้ส่งเอกสารที่ เกี่ยวข้องได้ตามความจำเป็น และให้พนักงาน เจ้าหน้าที่เปรียบเทียบ ถ้าเปรียบเทียบไม่ตกลง ให้ ๖๒ * กฎกระทรวงฉบับที่๒๔(พ.ศ.๒๕๑๖)ออกตามความในพระราชบัญญัติ ให้ใช้ประมวลกฎหมายที่ดินพ.ศ.๒๔๙๗ ๖๖ พนักงานเจ้าหน้าที่สั่งการไปตามที่เห็นสมควร เมื่อพนักงานเจ้าหน้าที่สั่งประการใดแล้ว ให้ ไม่พอใจฟ้องศาล แจ้งให้คู่กรณีทราบและให้ฝ่ายที่ไม่พอใจไปดำเนินการ ฟ้องต่อศาลภายในกำหนดหกสิบวันนับแต่วันที่ได้รับ แจ้ง หากผู้นั้นมิได้ฟ้องต่อศาลและนำหลักฐานการยื่น ฟ้องพร้อมสำเนาคำฟ้องเกี่ยวกับสิทธิในการได้รับ มรดกมาแสดงต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ภายในกำหนด เวลาดังกล่าว ก็ให้ดำเนินการไปตามที่พนักงาน เจ้าหน้าที่สั่ง ในกรณีที่ทายาทได้ยื่นฟ้องต่อศาลภายใน ฟ้องศาลระงับจด กำหนดเวลาตามความในวรรคสี่ หรือทายาทอื่นซึ่งมี ทะเบียน สิทธิได้รับมรดกได้ฟ้องคดีเกี่ยวกับสิทธิในการได้รับ มรดกต่อศาลก่อนที่พนักงานเจ้าหน้าที่ได้จดทะเบียน สิทธิและนิติกรรมการได้มาโดยทางมรดก เมื่อผู้นั้นนำ หลักฐานการยื่นฟ้องพร้อมสำเนาคำฟ้องแสดงต่อ พนักงานเจ้าหน้าที่ ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ระงับการจด ทะเบียนไว้ เมื่อศาลได้มีคำพิพากษาหรือคำสั่งถึงที่สุด ประการใดก็ให้ดำเนินการไปตามคำพิพากษาหรือ คำสั่งนั้น ๖๗

ผู้ใดประสงค์จะขอจดทะเบียน ผู้จัดการมรดก ลงชื่อผู้จัดการมรดกในหนังสือแสดงสิทธิในที่ดิน ให้ ยื่นคำขอพร้อมด้วยนำหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินนั้น และหลักฐานการเป็นผู้จัดการมรดกมาแสดงต่อ พนักงานเจ้าหน้าที่ตามมาตรา ๗๑ ถ้าเป็นผู้จัดการ มรดกโดยคำสั่งศาล ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ดำเนินการ จดทะเบียนให้ตามคำขอ แต่ถ้าเป็นผู้จัดการมรดกใน กรณีอื่นให้พนักงานเจ้าหน้าที่สอบสวนและตรวจสอบ หลักฐานและให้นำความในมาตรา ๘๑วรรคสองมาใช้ บังคับโดยอนุโลมเมื่อไม่มีผู้โต้แย้งให้พนักงานเจ้าหน้าที่ จดทะเบียนลงชื่อผู้จัดการมรดกในหนังสือแสดงสิทธิ ในที่ดินนั้นได้ แต่ถ้ามีผู้โต้แย้งก็ให้รอเรื่องไว้ และให้ คู่กรณีไปฟ้องร้องต่อศาล เมื่อศาลมีคำพิพากษาหรือ คำสั่งถึงที่สุดประการใดแล้ว ให้ดำเนินการไปตามคำ พิพากษาหรือคำสั่งศาลนั้น ในกรณีที่ผู้จัดการมรดกซึ่งได้มีชื่อในหนังสือ โอนมรดก แสดงสิทธิในที่ดินแล้วขอจดทะเบียนสิทธิในที่ดินให้แก่ ทายาทให้พนักงานเจ้าหน้าที่ดำเนินการจดทะเบียนให้ ตามคำขอโดยไม่ต้องประกาศตามมาตรา ๘๑ ในกรณีที่ทรัสตีของทรัสต์ซึ่งได้ก่อตั้งขึ้นโดย ทรัสตี ๖๓ ชอบด้วยกฎหมายไว้แล้วขอจดทะเบียนในฐานะเป็น ทรัสตี เมื่อพนักงานเจ้าหน้าที่สอบสวนพยานหลักฐาน แล้วให้ดำเนินการจดทะเบียนได้